Kadın Emeği

Kadınlar tüm dünyada tarımsal alanda yürüttükleri faaliyetlerle hem sosyal hem de ekonomik anlamda aile ve ülkelerinin kalkınmasına katkıda bulunmakta. Örneğin çiftçi kadınlar geri bırakılmış ülkelerde temel besin maddelerinin % 60-80'ini üretmekte. Buna karşın, kadınlar tarıma yaptıkları katkı oranında üretimden pay alamıyor ve eşit haklara sahip olamıyorlar. Kırsalda kadınların iş yeri ile evi arasında kesin bir ayrım yapılmadığı için kadın emeği ücretsiz aile işçiliği niteliğinde sayılıyor ve resmi istatistiklerde dahi görmezden geliniyor. Türkiye'de tarım istihdam politikaları gitgide kırsal yoksulluğu artırırken kadın emeği sömürüsünü de artırmakta; görünmeyen kadın emeğini özellikle ücretsiz aile işçiliğiyle derinleştirmekte. Bu anlamda, tarımda çalışan kadınların küçük ölçekli üreticiler ve aile çiftçiliği içerisinde temsiliyetlerini geliştirici örgütlenmelerin önününün açılması çok önemli.

Çiftçi kadınlar gıda seçimi, üretimi, yetiştirilmesi, hazırlanması ve hasadında kaydadeğer bir role sahipler. Tarım işgücünün bel kemiği olan çiftçi kadınlar bilgi biriktirme ve aktarımlarıyla tarımın belleğini de sürdürmelerine rağmen karar mekanizmalarında da büyük ölçüde yer alamıyorlar. Dünyada kadın çiftçilerin 3te 2si eğitimden yoksun. Ayrıca kadınlar dünyadaki tarım arazilerinin sadece yüzde ikisine sahip. Kadının bu mülksüzlüğü de kadın emeğinin görünmezliğini artırmakta; araziler genelde hep erkeklerin üzerine tapulu olduğu halde bu arazilerde yoğun olarak kadınlar ücretsiz çalışmakta.

Özetlemek gerekirse kadınların ücret eşitsizlikleri, kayıt dışı istihdamları ve mülksüzlükleriyle emekleri iyice görünmez hale gelmekte ve bu durum kırsal yoksullaşmayla derinleşmekte. Ayrıca, bilge köylü tarımının aksine, bugün küresel gıda-tarım şirketlerinin gitgide daha çok uyguladıkları genetik mühendisliği teknikleri tarımdaki deneyim aktarma ve sürdürülebilirlik bilgeliğine sahip olan çiftçi kadınları işlevsiz bırakmakta. Kadın emeğinin işgücü içerisindeki görünmezliğini kaldıracak politikaların geliştirilmesi, eşit işe eşit ücret politikası uygulanması ve tüm bunlar için de kadınların örgütlenme, kendi ekonomik özgürlüklerini kurma ve hak arama mücadelelerine destek olmak bu yüzden bugün daha da önemli.